Ken je dat? Je staat in de supermarkt en je hebt geen idee wat je moet koken.
▶Inhoudsopgave
Je kind roept iets, je telefoon piept en ondertussen probeer je te bedenken of je gisteren nog wasmiddel had gekocht. Het voelt alsof je brein een browser is met 47 tabbladen die allemaal openstaan. Als moeder denk je continu na. Over van alles.
Over boodschappen, school, oppas, die ene trui die zoek is en of je kind genoeg groente krijgt.
Dat constant nadenken kost ontzettend veel energie. Het goede nieuws? Je kunt je hersenen een stuk minder hard laten werken. Hoe? Door routines. Een routine is eigenlijk gewoon een hersen-snelweg.
Je legt een pad aan in je hoofd zodat je niet elke keer opnieuw hoeft te zoeken. In plaats van elke ochtend opnieuw te bedenken wat je gaat ontbijten, of je wel of niet je haar wast en hoe laat je de deur uit moet, doe je het gewoon. Automatisch.
Dat bespaart mentale ruimte voor de dingen die er echt toe doen.
Laten we eens kijken hoe je dat voor elkaar krijgt zonder dat het saai wordt.
Waarom routines je mentale energie redden
Je hersenen zijn lui. Echt waar. Ze willen zo min mogelijk moeite doen.
Elke keer als je een keuze maakt, kost dat energie. Onderzoekers noemen dat ‘decision fatigue’ of keuzemoeheid. Als moeder maak je op een dag gemiddeld meer dan 70 kleine beslissingen. Wat eten we? Gaat die sok aan de linkervoet of de rechtervoet?
Mag hij dat snoepje? Wanneer doe ik de was?
Als je alles elke dag opnieuw moet bedenken, raakt je batterij leeg.
Tegen de tijd dat je kinderen in bed liggen, heb je geen mentale energie meer over voor jezelf of je partner. Routines schakelen die constante keuzestroom uit. Ze zetten je brein op ‘automatische piloot’.
Je hoeft niet meer na te denken over hoe je de boterhammen smeert; je doet het gewoon. Dat klinkt misschien saai, maar het geeft juist vrijheid.
Hoe bouw je een routine die werkt?
Je hoeft niet meteen je hele leven om te gooien. De sleutel is klein beginnen.
Een routine die te ingewikkeld is, houd je niet vol. Probeer daarom eerst te kijken naar momenten in de dag die nu altijd chaos geven.
Stap 1: Scan je dag op vaste momenten
Bij de meeste gezinnen is dat de ochtend of het moment direct na school. Pak een pen en papier en schrijf op wat er op een gemiddelde dag gebeurt. Waar zit de meeste stress? Waar gaat tijd verloren?
Meestal zijn het de overgangsmomenten: van slapen naar wakker worden, van school naar thuis, van eten naar bedtijd.
Stap 2: Maak een visueel stappenplan
Kies er één uit om mee te beginnen. Bijvoorbeeld de ochtend. Je hoeft het niet in je hoofd te houden. Schrijf het op. Voor kinderen werken visuele routines supergoed.
Je kunt een simpel lijstje maken op de koelkast. Pictogrammen zijn voor kleine kinderen ideaal, voor oudere kinderen werkt een lijstje met tekst ook goed. Denk aan:
- Uit bed komen
- Naar de wc
- Aankleden
- Ontbijten
- Tanden poetsen
- Schoenen aan
Door het op te schrijven, hoef je het niet meer te zeggen.
Je kind kan het lijstje afwerken. Dat scheelt jou een hoop gezeur en gestress. Een routine start je niet uit het niets.
Stap 3: Gebruik triggers
Je koppelt een nieuwe gewoonte aan een bestaande handeling. Dit heet een ‘habit trigger’.
Doe je de was altijd op maandagochtend? Hang daar dan een nieuwe routine aan vast.
Bijvoorbeeld: direct na het ontbijt de keuken opruimen. De trigger is: tafel dekken.
De nieuwe actie is: keuken schoonmaken. Als je dit een paar dagen achter elkaar doet, gaat het vanzelf. Je hersenen maken een connectie. Na het ontbijt = keuken schoon. Punt.
De kracht van voorbereiding: de avondroutine
De ochtend begint de avond ervoor. Dat klinkt als een cliché, maar het is echt zo.
Hoe minder beslissingen je ’s ochtends hoeft te nemen, hoe rustiger je wakker wordt. Probeer een vaste avondroutine te creëren. Dit hoeft niet lang te duren.
- Kleding klaarleggen: Niet alleen voor jezelf, maar ook voor de kids. Leg sokken, broeken en shirts klaar. Geen gezoek meer naar die ene vrije sok.
- Keuken resetten: Zet de vaatwasser aan en zorg dat het aanrecht leeg is. Niets is vervelender dan wakker worden in een vieze keuken.
- Check de agenda: Kijk even kort naar morgen. Is er gym? Heeft je kind een fruitdag? Schrijf het op een briefje en leg het bij de schooltassen.
Tien tot vijftien minuten is genoeg. Kies drie dingen die je elke avond doet voordat je naar bed gaat: Door deze drie simpele stappen te zetten, koop je jezelf tijd en rust in de ochtend.
Routines voor het hele gezin
Een routine werkt het beste als iedereen hem kent. Het hoeft niet perfect te zijn, maar consistentie is belangrijk.
Als jij de routine van de avond vasthoudt, gaan je kinderen vanzelf meedoen. Bijvoorbeeld het ‘schoonmaak-uur’ van het gezin. Zet een timer op 15 minuten.
Iedereen ruimt op waar hij/zij staat. Zet je favoriete playlist aan (Spotify heeft leuke gezins playlists) en maak er een feestje van.
Als je dit elke dag op hetzelfde tijdstip doet, went het. Het wordt normaal.
Je hoeft niet boos te worden dat er speelgoed ligt; je zet gewoon de timer aan.
Het gevaar van te strakke routines
Hoewel routines helpen, moet je oppassen dat je niet te rigide wordt.
Een routine is een hulpmiddel, geen wet. Er zijn dagen dat het fout loopt. Een kind wordt ziek, je hebt een onverwachte afspraak of je bent gewoon moe. Dat is oké.
Probeer de 80/20 regel toe te passen. Als je routine in 80% van de gevallen werkt, is dat al fantastisch.
De andere 20% is voor de chaos. Flexibiliteit behouden is belangrijk.
Een routine mag je altijd aanpassen. Werkt die ene ochtendroutine niet meer omdat je kind een andere fase ingaat? Pas hem aan.
Concrete voorbeelden van routines die werken
Om je op weg te helpen, hier een paar simpele voorbeelden die je direct kunt toepassen. Dit is een gouden tip.
Zet een timer op 5 minuten en ruim zoveel mogelijk op. Doe dit voordat je gaat koken.
De ‘5-minute-tidy’
Je zult versteld staan hoeveel je in 5 minuten kunt doen. Vuilnis buiten zetten, speelgoed in de bak en de tafel dekken. Omdat het kort is, is het vol te houden.
De was stapelt zich op. Probeer elke dag één wasdraai te doen.
De wasroutine
Was je in de ochtend? Was je ’s avonds? Kies een vast moment. Als je elke dag één was doet, hoef je nooit meer een hele dag te wassen in het weekend.
En leg de schone was meteen op de vouwplank. Vouwen kan later altijd nog.
De weekend-prep
Vrijdagmiddag is ideaal voor een korte reset. Haal de boodschappen voor het weekend. Check de kleding voor zaterdag en zondag.
Plan niets spectaculairs, maar zorg dat de basis op orde is. Zo begin je maandag weer fris.
Waarom routines je helpen genieten
Je zou denken dat routines je leven beperken, maar het tegenovergestelde is waar. Door routines te gebruiken om minder na te hoeven denken, creëer je de mentale rust die je als mama zo hard nodig hebt.
Je bespaart tijd en energie op de dingen die je ‘moet’ doen, zodat je tijd overhoudt voor dingen die je leuk vindt. Als je ’s avonds niet meer hoeft na te denken over de volgende dag, omdat je die al hebt voorbereid, kun je echt ontspannen. Even op de bank met een boek, een gesprek met je partner of gewoon even niets. Dat is de echte winst van routines.
Start vandaag nog
Je hoeft niet te wachten tot maandag of tot het nieuwe jaar. Kies vandaag één routine uit die je leven makkelijker maakt.
Misschien is het de avondroutine van kleding klaarleggen. Misschien is het de 5-minute-tidy voordat je gaat koken.
Schrijf het op, maak het zichtbaar en geef jezelf de tijd om het te laten wennen. Na een paar weken merk je dat je minder hoeft na te denken. Je hoofd voelt leger.
Je voelt je rustiger. En dat gun ik je als mama van harte.